Bobcast

Volgend jaar 24 mei wordt Bob Dylan 80 jaar. In de aanloop daar naartoe, zendt de VPRO tweewekelijks een podcast uit over deze befaamde popzanger en Nobelprijswinnaar (voor litteratuur). Ik mag daar ook een bijdrage aan leveren. Onlangs bracht Dylan zijn 39e album uit: Rough and Rowdy Ways, waarmee hij in één week doorstootte naar nummer 1 in de Engelse charts. Een aantal songs is nogal apocalyptisch. Dylan ziet zijn einde naderen en bezingt dat in Mother of Muses. Dat is bepaald niet de eerste keer. Zijn leven lang zoekt Dylan het heil, maar beseft dat hij zelf zwaar tekort geschoten heeft. Hij hoopt op Gods barmhartigheid. Hij beseft dat hij op het punt staat de Rubicon over te steken, dat wil zeggen het punt waarop geen terugkeer meer mogelijk is - het stervensmoment. Hij is somber: het donkerste moment is juist voor het aanbreken van de dageraad. Tegelijk ontbreekt het hem niet aan vertrouwen dat het goed kan komen: ik voel de heilige Geest en de vrijheid die het licht mij biedt.

Het zijn mijmeringen die je ook tegenkomt bij generatiegenoten Leonard Cohen en David Bowie. Beiden voelden hun einde naderen (beiden zijn inmiddels overleden) en vroegen zich bezorgd af of de goede God hen wel toe zou laten. Cohen zingt: If thine is the glory, mine is the shame. I am ready my Lord. Hineni hineni. Hineni is Hebreeuws voor ‘ Hier ben ik’. Het laatste nummer van het laatste album van David Bowie heet Lazarus. Bowie - het stoorde hem dat hij niet volledig atheïst kon zijn - vraagt zich af welk lot hem wacht: dat van de rijke, of dat van Lazarus, verwijzend naar de parabel van Jezus. Vlak na zijn dood tweette zijn christelijke vrouw: the struggle is real, but so is God.

En nu dus ook Bob Dylan. Dylan heeft nooit het vooruitgangsgeloof van het verlichtingsdenken gedeeld. Hij kijkt terug op de 20e eeuw en ziet dat het de bloedigste eeuw ooit was: holocaust, goulags, Hiroshima, Rode Khmer, Tibet, Vietnam, Rwanda. Probeer daar maar eens vooruitgang in te ontdekken. Er is iets fundamenteels mis met de mens. Dylan is er altijd van overtuigd geweest dat dit weliswaar schuilt in maatschappij en structuren, maar toch echt zijn oorsprong heeft in het hart van de mens, dat kennelijk zijn duistere kanten kent. Je ziet het chaotische en gespletene van onze identiteit terug in Picasso’s portretten, in de dialogen van James Joyce, de radeloze schreeuw van Edvard Munch en bij het personage Mr. Jones in Bob Dylans ‘Ballad of a thin Man’.  De apostel Paulus was er zich zeer van bewust: waarom doe ik het goede dat ik wil niet, en het kwade wat ik niet wil wel?

Maar dat is niet het hele verhaal. Er is ook iets goeds in ons dat hardnekkig aanwezig is. De mens is van goede wil. Ook daar is Picasso zich van bewust: naast het angstwekkende Guérnica, penseelde hij ook een lieflijk portret van zijn kinderen. James Joyce beschreef ook het empathische beeld van Molly Bloom. En Bob Dylan bezong niet alleen de chaos in het hoofd van Mr. Jones, maar ook het grenzeloze vertrouwen in de hand van de Schepper (Every Grain of Sand):

In the fury of the moment I can see the Master’s hand

In every leaf that trembles, in every grain of sand”

Bij voorbaat proficiat, Bob. Dat we nog vele jaren van je mogen genieten.

+Rob Mutsaerts

Een standbeeld voor Johan Derksen

Dit jaar verscheen “De Onzichtbare Maat” van Andreas Kinneging. Kinneging observeert de moderne tijd en concludeert dat mateloosheid hèt kenmerk van onze tijd is. Het is de tijd dat men tot de conclusie is gekomen dat waarheid niet bestaat en dus alles relatief is, en men zich volledig stort op het bevredigen van begeertes. Meer rest ons immers niet. De Europese traditie die teruggaat op Athene, Jeruzalem en Rome denkt daar geheel anders over: daar heeft men oog voor de objectieve werkelijkheid om vervolgens daarin de juiste maat te vinden. Met het teloorgaan van de objectieve waarheid is ook de redelijkheid teloorgegaan en eveneens goed en kwaad. Dit is de ideologie die de moderne wereld domineert sinds de Verlichting en de Romantiek die hun heil zoeken in eindeloze bevrediging van begeertes en eindeloos navelstaren met als gevolg dat een mens niet meer weet waar hij het zoeken moet. Kinneging stoft de Europese traditie af om de juiste maat te herontdekken. En dat doet hij met verve.

Eveneens dit jaar verscheen “America on Trial” van Robert Reilly. Wat mij betreft eveneens verplichte literatuur. Het behandelt dezelfde thematiek als Kinnegings “De Onzichtbare Maat”. Reilly laat zien dat de idee van de menselijke vrijheid specifieke historische wortels heeft: Athene, Jeruzalem en Rome.

1. De oude Griekse Filosofie die ervan uitgaat dat het universum niet een kwestie is van toeval, maar van betekenis, een betekenis die door middel van de ratio gekend kan worden.

2. De Joodse openbaring leert ons dat het universum geschapen is door een persoonlijke God die begaan is met zijn schepping. De mens is uitgerust met rede waarmee hij door rationeel te denken over Gods Woord en Daden Gods almacht en goedheid kan leren kennen.

3. Het christendom leert ons dat God mens geworden is die ons kenbaar heeft gemaakt dat elk mens is geschapen naar Gods beeld en gelijkenis en derhalve respect en bescherming verdient.

De synthese van deze drie elementen - Athene, Jeruzalem en Rome - vormt het fundament van vrijheid en van democratie. De oorsprong daarvan ligt niet bij de Verlichting, maar in de Middeleeuwen. Daar komen we voor het eerst de notie tegen van christenen zoals Thomas van Aquino, van de beschermwaardigheid van iedere mens als fundamenteel recht. Degenen die zich gedragen als tirannen verliezen hun legitimiteit.

Robert Reilly komt tot dezelfde conclusie als Kinneging: deze visie werd omvergeworpen door het nominalisme van William Ockham. Ockham beweerde dat woorden slechts woorden zijn zonder enige transcendente betekenis. Volgens Plato en Thomas van Aquino is een roos pas een roos als het beantwoordt aan de essentie van roos. Hoewel deze essentie een abstractie is, is het wel een objectief gegeven, een realiteit. Beantwoordt een bepaalde bloem hier niet aan, dan kan men het ook geen roos noemen. Zo zijn er ook objectieve criteria voor goed en kwaad. Ockham bestrijdt dit. Volgens hem zijn het slechts woorden (nomen). Als ik vind dat iets een roos is, dan is het een roos. Als ik vind dat iets goed is, dan is het goed. Sinds het modernisme deze opvatting omarmd heeft - te beginnen bij Hobbes - hebben we geen antwoorden meer op de grote vragen. Iedereen is zijn eigen godje geworden die zelf wel bepaalt wat goed is en wat niet.

Reilly toont overtuigend aan dat de afwijzing van de synthese van geloof en verstand - Fides et Ratio - tot nieuwe vormen van tirannie leidt . Als goed en kwaad geen gedeelde waarden meer zijn kun je ook geen deugden meer als zodanig benoemen en is willekeur de nieuwe maatstaf. Niets heeft meer betekenis, niets heeft een doel. Geen enkel woord heeft nog een vaste betekenis dat een reflectie is van een eeuwige waarheid.

Lange tijd bepaalde de natuur of je een jongen of een meisje was. Nu bepaal je dat zelf. Een jongen met alle eigenschappen die een jongen tot jongen maakt, kan nu gerust beweren dat hij een meisje is en kan dus eisen dat hij/zij na de gymles bij de meisjes mag gaan douchen. ‘Jongen’ is niet langer een specifiek wezen, maar gewoon een woord dat je kunt invullen zoals je dat zelf wilt. Als je vindt dat je een hond bent, mag je waarschijnlijk bij de rechter toegang tot een hondenasiel claimen. Ik sluit niks meer uit. Als woorden niet meer verwijzen naar een bepaalde waarheid is alles mogelijk.

Of eigenlijk niks meer. Het wordt ons nogal tyranniek opgedrongen. Kinderen in de moederschoot zijn sindsdien vogelvrij. Je noemt het gewoon geen ‘kind’, maar ‘weefsel’. Ja, dat laat zich gemakkelijk verwijderen zonder enig moreel dilemma. Een kind heeft rechten; weefsel niet. Vul het in als weefsel en je hebt geen last meer van een kind met rechten.

Vorige week (15 juni) deed het hoogste Amerikaanse gerechtshof uitspraak in een ontslagkwestie. Het woord ‘geslacht’ werd hier ontkoppeld van zijn natuurlijke betekenis en biologische functie en werd geherdefinieerd op een dusdanige manier dat het tot de gewenste uitkomst leidde. Het Hof bepaalde dat de Civil Rights Act geen discriminatie toestaat tegen homoseksuelen en transgenders “omdat in die wet het woord ‘geslacht’ voorkomt”. Ja, het staat er echt!

Het is al erg genoeg dat er ooit een wet voor nodig was om slavernij af te schaffen. De dwaze gedachte dat een bepaalde huidskleur een vereiste was om een mens tot mens te kunnen bestempelen is ook een soort nominalisme. Inmiddels lijkt wel zo ongeveer het tegenovergestelde het geval: in Amerika heeft nu zo ongeveer iedereen een beschermde status, uitgezonderd blanke mannen. Oh ja, en christenen. Want reken maar dat de vrijheid van godsdienst onder druk komt te staan. Zullen rechters nog toestaan dat de Kerk haar katholieke moraal blijft prediken? Dat is niet meer zeker na deze uitspraak. Wat te denken van het priesterambt dat uitsluitend openstaat voor mannen. Moeten wij vrouwen toelaten die menen man te zijn? Uiteraard niet. Maar ik sluit niet uit dat er rechters zijn die daar anders over denken.

Maar daar blijft het niet bij. Sportkoepels kunnen het onderscheid tussen mannen en vrouwen niet meer handhaven. Dus op Wimbledon nog maar één toernooi van mannen en vrouwen gezamenlijk. Kleedkamers voor dames moeten ook toegankelijk zijn voor mannen die menen vrouw te zijn. Katholieke scholen zijn natuurlijk ook kansloos, want ja, daar leren ze dat de natuur het geslacht bepaalt. Ik voorzie ook problemen voor de Rooie Vrouwenorganisatie van de PVDA. Dit allemaal als gevolg van deze dwaze uitspraak van het Hooggerechtshof. Want het blijft niet bij Amerika.

Vroeger had de Katholieke Kerk een Index waarop verboden boeken stonden. Degenen die zichzelf vrije geesten noemden spraken daar schande van. Inmiddels pleiten diezelfde vrije geesten voor een Index van verboden standbeelden (Stalin mag nog net, de rest is kwestieus), een Index van verboden ideeën (vraagtekens plaatsen bij het ‘homohuwelijk’ komt je op een Berufsverbot te staan), verboden kritiek (Johan Derksen mag geen kritiek hebben op een rapper die oproept tot geweld tegen zwarte Piet), verboden sprekers (Jordan Peterson), verboden films (Unplanned, Planet of Humans), verboden Twitterberichten (schurk Trump) en verboden boeken  (Sjors en Sjimmie). Het is de nieuwe tirannie. Hoewel woorden maar woorden zijn zonder vaste betekenis, eist men wel het alleenrecht op te bepalen wat fout is en wat niet.

Mag je iemand dreigen hem in zijn gezicht te trappen als je hem tegenkomt? Mag je iemand een kind van een “hoerenmoeder” noemen? Kennelijk wel. Rapper Akwasi deed dat tijdens een anti-racismebetoging. Het doel heiligt kennelijk de middelen: zwarte Piet (meestal brave huisvaders en scholieren) is slecht, dus die mag je in zijn gezicht trappen en uitschelden voor hoerenzoon. Mag je daar kritiek op hebben? Kennelijk niet. Mag je een grapje maken over deze Akwasi? Dat ook al niet, want dan ben je een racist. Johan Derksen is een van de weinige mensen die niet meegaan met de politiek correcte maffia die zich beroept op tolerantie, maar grenzeloos intolerant is voor een ieder die hen durft tegen te spreken. Is Derksen een racist? Nee. Kijk het gewraakte fragment nog maar eens terug op YouTube. Hij is een van de weinigen die nog opkomt voor de vrijheid van meningsuiting, überhaupt voor vrijheid. Dit laatste is namelijk in het geding. Je mag bepaalde meningen niet meer ventileren. Er zijn er maar weinig die hem openlijk steunen. Gilette die sponsoring van het programma stopt. Nou, heldhaftig hoor. Dat is de nieuwe tirannie van deze tijd. Atheïst Derksen zit niet te wachten op support van een bisschop, maar ik zeg het toch maar: Johan verdient een standbeeld. Ik weet nog wel een geschikt plekje. Er is zojuist een sokkel vrijgekomen....

Hoezo angstige tijd?

Na afloop van een matige wedstrijd afgelopen zaterdag reageerde de Duitse trainer als volgt: “Er was slecht gevoetbald want er was sprake van jeugdig enthousiasme”. Het ontbrak de spelers volgens de trainer aan professionaliteit.

Ik meen dat het tegenovergestelde het geval is: er wordt in het betaald voetbal vaak slecht gespeeld omdat het ontbreekt aan jeugdig enthousiasme. Dat neem ik de spelers niet kwalijk. Ze krijgen een niet te onthouden groot aantal opdrachten mee, en langs de lijn staat een schreeuwende coach met als gevolg dat spelers vooral risicoloze acties maken. Ze mogen geen fouten maken. Ja, dan krijg je dat.

Ik zou alles over hebben voor jeugdig enthousiasme. Je kunt niet van tevoren verordonneren wat de juiste oplossing is in bepaalde situaties. Er is geen juiste oplossing. Dat is nu wat voetbal zo mooi maakt. Acties van spelers van mijn jeugdelftal mogen van mij mislukken zonder dat daar moeilijk over gedaan gaat worden. En dan is daar ineens die geweldige actie die ook de trainer van tevoren niet bedacht zou hebben. De klassieke denkfout is dat een actie pas goed uitgevoerd kan worden nadat die er op de training na eindeloze herhaling ingesleten is. Dat je in feite dus eigenlijk pas na jaren ervaring een bepaald niveau kunt halen. Jong talent bewijst het tegendeel. Ook hier is het omgekeerde het geval: wat bijna alle volwassen spelers hebben afgeleerd is denken en doen als een jeugdspeler: vol enthousiasme iets ondernemen wat je tevoren niet bedacht hebt.

Wie zijn de beste voetballers? Volwassenen die denken en doen als een jongen. Je ziet het nog steeds bij Messi. Als hij aan een actie begint heeft hij zelf geen idee hoe het gaat eindigen. Heerlijk, dat onbevangen onvoorspelbare geniale gepingel. Natuurlijk, je moet van tevoren een bepaalde tactiek doornemen en er is techniek, inzicht en inzet nodig, maar laat jongens jongens zijn en geen vroegoude mannen. Als voetbal vooral een kwestie is van geen fouten mogen maken regeert de angst en krijg je gevaarloos geschuif en blij zijn met 0 – 0.

Het onwaarschijnlijke doelpunt van Marco van Basten tegen de Russen, of dat van Bergkamp tegen de Duitsers, het doelpunt van van Persie tegen Spanje; ze zouden niet gescoord hebben als ze alleen maar geluisterd zouden hebben naar de oeverloze instructies van de trainer.

Dit is ook wat ik zou wensen voor de Kerk. Sta voor je geloof, wees één met de Wereldkerk, maar heb ook de onbevangenheid en onverschrokkenheid van de heiligen. We leven in een angstige tijd, zo hoor ik elke dag. Nee, we leven helemaal niet in een angstige tijd. De tijden zijn nooit anders geweest. Ik schrijf deze column op de dag van St. Bonifatius. Van angst was weinig te bespeuren bij onze geloofsheld, hoewel zijn tijd veel moeilijker was voor de Kerk dan onze tijd. Ik vermoed dat hij ook geen cursus management had gevolgd. Ik vermoed dat ook moeder Teresa en Peerke Donders geen beleidsplan hadden. Niet dat wij onbezonnen aan de slag moeten gaan. Gebruik je verstand. Maar verder graag iets minder gesomber en scorebordpaniek. Graag iets meer enthousiasme zoals dat eigen is aan de jeugd.

Verminken mag, conversie niet

Het Duitse parlement heeft ingestemd met een wet die het verbiedt om minderjarigen nog langer conversietherapie aan te bieden. Of zoals dat in de Nederlandse media genoemd wordt: homogenezingen. Je kunt er een celstraf van een jaar voor krijgen. En als je er voor adverteert €300.000 boete. In Nederland pleiten diverse partijen voor een algeheel verbod met als argument dat er sprake zou zijn van misleiding, hetgeen strafbaar is. Er gaan ook stemmen op om gebedsgenezingen te verbieden.

Kun je iemand ‘genezen’ van zijn seksuele geaardheid? Is homoseksualiteit aangeboren? Ik heb geen idee. Maar daar wil ik het nu even niet over hebben. Wel over de wetgever die conversietherapie verbiedt. Dat is een therapie die beoogt de seksuele identiteit te veranderen. Je kunt van conversietherapie vinden wat je wilt, zoiets bij wet verbieden is in ieder geval merkwaardig. Er zijn heel wat volstrekt onnozele praktijken die geen enkele wetenschappelijke grond hebben en toch niet verboden zijn, hoewel deze praktijken wel degelijk psychische schade kunnen aanrichten. Ik noem maar wat: astrologie, handlezen, helderzienden, tarotkaartenleggers en rebirthingtherapeuten. Dit soort kwakzalvers kan ongestoord zijn gang gaan. Waarom conversietherapeuten dan niet, terwijl hormoontherapieën en geslachtsoperaties gewoon door de ziektekostenverzekeraars bekostigd worden. Het wordt zelfs gestimuleerd (‘mooi dat je dat doet, wat moedig’). Waarom zou zo iemand niet vrijwillig naar zo’n conversietoestand mogen gaan?

“Homoseksualiteit is geen ziekte, maar een variant van de menselijke natuur, en behoeft dus geen genezing”, aldus een van de genoemde argumenten. Maar als dat waar is, moet dat ook gelden voor iedereen die als man of vrouw geboren is. Dat lijkt mij ook geen ziekte, maar meer iets van de menselijke natuur, hetgeen dus ook geen genezing behoeft. Waarom mag je dan wel een geslachtsveranderende operatie ondergaan als je dat wilt? Het is toch vreemd dat je jezelf best mag verminken en de functionaliteit van je geslachtsorganen teniet mag doen, maar dat je zo iemand niet toestaat om naar een conversietherapie gaan, mocht hij/zij daar graag naar toegaan.

Conversiebehandelingen kunnen tot depressies leiden, ja zelfs tot zelfmoord, aldus een ander argument. Dat mag zo zijn, maar hetzelfde geldt voor degenen die over zijn gegaan tot geslachtsverandering. Een conversiebehandeling is op zijn minst minder ingrijpend.

Dan had je ook nog het Duitse kamerlid dat van mening was dat het verbod ook moest gelden voor volwassenen tot 26 jaar, want ja, uit de kast komen doe vaak pas na je 18e. Ze vindt het onverantwoord als zij probleemloos conversiebehandelingen kunnen ondergaan: “Je moet ze beschermen, want ze zijn zo beïnvloedbaar”. Datzelfde kamerlid vindt overigens dat minderjarige meisjes die zwanger zijn, best wel zelf kunnen beslissen of ze hun kind wel of niet willen behouden. Hier is de druk van buiten (van het vriendje) doorgaans veel groter, maar hier is kennelijk geen bescherming door de wetgever nodig. De  wetgever is klaarblijkelijk van mening dat vrouwen in een zwangerschapsconflict probleemloos zelf kunnen beslissen om het kind te doden – eigen verantwoordelijkheid heet het hier. Maar waarom dan niet als ze ongewenst homoseksuele gevoelens hebben en daardoor in een identiteitsconflict komen? Hier is in ieder geval geen derde in het spel die letterlijk het kind van de rekening kan worden.

Wellicht herinnert u zich nog in de Duitse discussie omtrent abortus de kwestie van het  advertentieverbod. Sommigen waren daar tegen. Nee, dat moest je niet zien als reclame voor abortus, maar louter als informatie. Het is alweer datzelfde kamerlid dat nu wel voor een verbod op advertenties voor conversietherapie is. €300.000 maar liefst. En het maar vreemd vinden dat de burger politici niet meer serieus neemt.

Regeringsmaatregelen onwettig

Recentelijk gebood de Franse Raad van State het regeringsverbod op het vieren van de H. Mis op te heffen. Nu is ook de Nederlandse Raad van State tot de conclusie gekomen dat de Nederlandse overheid religieuze samenkomsten met meer dan 30 personen binnen gebouwen alleen kan verbieden via wetgeving. Het parlement dient zich er derhalve over uit te spreken. De Grondwet staat niet toe dat noodverordeningen grondrechten inperken, zeker niet als dat voor langere tijd is. Kortom, de huidige verordeningen die beperkingen stellen aan het grondrecht op uitoefening van eredienst zijn ongrondwettelijk. Hoogleraren Brouwer en de Roos verkondigden al eerder publiekelijk dat de opgelegde corona-boetes onwettig zijn. In die zin hebben kerkgenootschappen dan ook niets te vrezen. Diverse advocaten onderschreven hun standpunt.

De politie heeft inmiddels meer dan 11.000 boetes uitgeschreven. Dit getal is nog exclusief de boetes die boa’s hebben uitgedeeld. Dat voor deze boetes ook nog eens de strafbeschikking wordt ingezet – waardoor men een aantekening krijgt op de justitiële documentatie – is volstrekt buitenproportioneel.

Op basis van diezelfde coronamaatregelen zijn ook coronafeestjes aan huis van geslaagde scholieren opgerold en kunnen bijeenkomsten van meer dan 30 resp. 100 personen worden beëindigd. Dat gaat in tegen het huisrecht zoals beschreven in de Grondwet, en tegen het recht van vrije uitoefening van publieke eredienst, zoals eveneens vastgelegd in de Grondwet. De Raad van State heeft nu bevestigd dat de corona-verordeningen illegaal zijn. Met het binnentreden van woningen en kerkgebouwen worden grondrechten geschonden. Mocht de regering zulks mogelijk maken, dan kan dat alleen door wetgeving, door het parlement derhalve.

Dat de Kerken vervolgens zichzelf extra beperkingen opleggen aan pastoors, dat is weer een heel ander verhaal. Velen worden niet vrolijk van het protocol.

Je kunt je niet warmen aan een foto van een kachel

In Italië is fase 2 aangekondigd. Vandaag 4 mei komt er enige versoepeling in de Corona-maatregelen. Tussen neus en lippen deelde premier Conte mee dat deelname aan publieke kerkelijke vieringen voorlopig niet aan de orde is. Maar zo ongeveer alle overige sectoren van het maatschappelijk leven kregen goed nieuws te horen: musea kunnen hun deuren weer openen, er kan weer getraind worden in teamverband, familiebezoek mag weer en winkels en warenhuizen mogen ook weer klanten ontvangen. En de kerken? Niks. Nog dezelfde avond lieten de Italiaanse bisschoppen van zich horen. Ze uitten hun ergernis. Kerken beschikken over meer ruimte per persoon dan bijna alle andere gelegenheden en zijn prima in staat de gezondheidsmaatregelen in acht te nemen terwijl de eucharistie gevierd wordt. De bisschoppen namen het woord “willekeur” zelfs in de mond. De volgende morgen ontving men al bericht van de premier dat het zijn aandacht had. En de bisschoppen kregen daarbij ook nog de morele steun van politici en media. Zelfs het bepaald niet kerkvriendelijke La República nam het voor de bisschoppen op. En zie, het had effect. De complete lockdown is voorbij; er is weer het een en ander mogelijk.

Een Duitse bisschop neemt een geheel andere houding aan. Hij noemt het een “luxeprobleem” dat we vooralsnog niet ter kerke kunnen gaan. Je zou denken dat hij geen meerwaarde hecht aan een misviering met een gemeenschap waar je daadwerkelijk het sacrament kunt ontvangen boven een mis op je computerscherm. Het is waar, je kunt de H.Mis inderdaad ook op t.v. volgen, maar dat is zoals met een foto: het is niet het echte. Je kunt je niet warmen aan een foto van een open haard.

Het is echt niet meer te verdedigen waarom het meevieren in een kerkgebouw nog steeds niet toegestaan is als je ziet wat allemaal wel toegestaan is. Nogmaals, het thuis meevieren van een mis in je huiskamer is een noodgreep voor zieken en hulpbehoevenden. Het is niet hetzelfde. Je geeft door het zo gemakkelijk blijven opschorten van de zondagsplicht, terwijl met enige inventiviteit er veel mogelijk is, het signaal af dat we best zonder kunnen. Dat signaal is eigenlijk al veel eerder afgegeven op plaatsen waar op zondag geen eucharistie gevierd wordt maar de H.Mis met regelmaat afgewisseld wordt door een woord- en communieviering door een pastoraal werkster, terwijl er in de nabije omgeving alle gelegenheid is om de eucharistie te vieren. Door daar niet naar te verwijzen zeg je eigenlijk, och zo kun je ook wel de zondag vieren.

Daar komt nog iets bij. De Kerk beroept zich zelden op haar autoriteit. Er wordt zelden opgetreden tegen bijvoorbeeld liturgische misstanden. In deze Coronatijden zoeken we nogal gemakkelijk naar bijval van het niet-katholieke publiek. We laten ons van onze beste kant zien, zo heet het dan, door meer te doen dan wat van ons verlangd wordt, maar ondertussen nemen we het niet echt op voor onze eigen kerkbetrokken mensen en treden tegen hen middels decreten directief op, terwijl we ons anderzijds heel gemakkelijk schikken naar het overheidsbeleid, terwijl daar toch vragen bij te stellen zijn. Zie Italië. Als we dat niet doen, vrees ik dat het slecht gaat uitpakken als de coronacrisis eenmaal voorbij is. Je moet je afvragen of degenen voor wie de kerkgang voornamelijk routine is, de deelname aan de H.Mis wel zullen gaan missen. Voor velen zal de tv-mis het nieuwe normaal zijn.

Moed en creativiteit gevraagd

De H. Mis wordt node gemist. Zelfs journalisten en politici begrijpen dat. Ze tonen begrip voor de praktiserende katholieken. Corona-maatregelen staan het publiek vieren van de eucharistie in de weg. Maar van links tot rechts heeft men begrip voor het onbegrip dat kerkgangers hebben voor het gegeven dat bezoek aan Appie, woningboulevard, tuincentrum en de markt toegestaan is, maar niet aan een kerk. Is hier sprake van inbreuk in een grondrecht? Niemand durft het als zodanig te benoemen. Een Duitse rechter (Bundesverfassungsgericht Karlsruhe) heeft het onlangs bevestigd. Het betrof - aldus de rechter - een inbreuk op het recht van vrijheid van godsdienstuitoefening, maar het was een terechte inbreuk. Aiai. Grondrechten heten niet voor niets grondrechten. Ze heten zo omdat ze ook in uitzonderlijke omstandigheden van kracht blijven. Het is niet voor niets dat in ons land bijeenkomsten (tot 30 personen) nog altijd toegestaan zijn. Dat de kerkgenootschappen er zelf voor gekozen hebben ook dit niet toe te staan is een andere zaak.

Inmiddels klinken her en der geluiden van pastoors en kerkgangers of het niet een onsje meer mag zijn. De hogere regionen hoor je hier nauwelijks op ingaan. In Duitsland is de situatie anders. Daar is het Angela Merkel die aankondigt dat er voorlopig geen verruiming inzit, maar in kerkelijke kringen klinkt tamelijk breed het verzoek om verruiming, uiteraard met inachtneming van alle Corona-maatregelen. Vinden wij in Nederland onszelf geen vitale sector? In Oostenrijk gaan 15 mei cafés en restaurants weer open. Ook publieke missen zijn weer toegestaan. Oostenrijkse bisschoppen kregen steeds meer kritiek te verduren. Ze werden met name door jongeren uitgedaagd moediger te zijn. En er werd nadrukkelijk gevraagd om de sacramenten: “Wir brauchen die Sakramente!”

Ik zou blij zijn met dergelijke kritiek. Na tientallen jaren vermoeiende discussies over het celibaat, priesterwijding voor vrouwen, homohuwelijk en niet te vergeten het afschuwelijke misbruikdossier, klinkt eindelijk nadrukkelijk de vraag naar de eucharistie, naar de sacramenten! Ja, het is mooi dat meer missen dan ooit het internet bereiken, en dat seculiere omroepen in deze coronatijd aandacht besteden aan Urbi et Orbi. Tegelijk wordt steeds duidelijker dat de Kerk in deze crisis simpelweg irrelevant is. Online-missen, nou ja, het is tenminste iets. Maar thuis voor je tv of  iPad ben je geen deelnemer, maar toeschouwer. Je bent geneigd na de eerste lezing even een kopje koffie in te schenken. De Kerk is een geloofsgemeenschap. De daadwerkelijke fysieke aanwezigheid is geen bonus voor goede tijden, maar wezenlijk voor de geloofsbeleving en voor het vieren van de Sacramenten. Om die reden doet het mij werkelijk goed als gelovigen nadrukkelijk naar sacramenten vragen. Het is een oproep aan pastoors en bisschoppen om moedig en creatief te zijn als het gaat om terug te keren tot de normaliteit van het kerkelijk leven. En om voorlopig discussies over viri probati, vrouwelijke diakens, synodaliteit en meer van dit soort politiek correcte issues even te laten voor wat ze zijn. Het verlangen naar de sacramenten is een honger naar God. Het is dit verlangen dat de Kerk opbouwt.

+Rob Mutsaerts

Zieke genderideologie

Ineens is het overal: bij politici, ambtenaren, beleidsmakers, kerken, CEO’s, Brussel uiteraard. Gendermainstreaming. Het concept vindt zijn oorsprong in de 3de Wereldvrouwenconferentie van Nairobi (1985) en werd uitdrukkelijk bekrachtigd en goedgekeurd tijdens de 4de Wereldvrouwenconferentie in Peking. En ondertussen heeft het zich dus overal ingenesteld. Dat hebben ze knap gedaan. Hoe? Je begint met heel moeilijk kijken om de ernst van het onderwerp duidelijk te maken. Vervolgens maak je gebruik van taal om het een quasi wetenschappelijke toon te geven. Dan komen de toverwoorden ‘gelijke behandeling’ en ‘positieve discriminatie van vrouwen’ en niemand durft je nog tegen te spreken, want niemand wil als vrouwonvriendelijk bekend staan. Maar als je aan de voorvechters van Gender Mainstreaming vraagt wat het nou eigenlijk is, krijg je meestal een antwoord dat begint met: “Nou, voor mij betekent het dat....” en dan komt er van alles: gelijkstelling van vrouwen, tegen homofobie, voor vrouwenrechten, tegen transfobie. Iedereen maakt er maar van wat hem/haar/het ‘t beste uitkomt. Ik wil best zeggen wat het voor mij betekent: reality satire.

Is het reality? Jazeker. Je kunt er zelfs geld mee verdienen. Er zijn al leerstoelen, instituten die uiteraard een directeur met directeurssalaris nodig hebben, wethouders die deze satire in hun portefeuillle hebben en meer van dit soort instellingen die heel politiek correct de geslachtsgevoelige medeburgers willen beschermen.

Niemand heeft erom gevraagd, om toestemming is ook nooit gevraagd, laat staan gegeven. Men zal pas rusten als iedereen overtuigd is van de relevantie hiervan. Tot voor kort hadden we niet het flauwste vermoeden dat er daders en slachtoffers zijn van de “deterministische dwangheteronomistische maatschappij” die we kennelijk zijn, waaruit we bevrijd kunnen worden. Zolang dat nog niet tot iedereen doorgedrongen is, kunnen de genderisten op subsidie rekenen blijven. Vooral omdat niemand weet waar het nu eigenlijk om gaat in gender mainstreaming is succes voorlopig verzekerd. Er moeten in ieder geval “angsten overwonnen worden” en “vooroordelen afgebroken worden”. Als u dit allemaal maar onzin vindt, komt dat omdat u uw eigen angsten niet onder ogen wilt zien en niet wilt ontdekken dat u geen man of vrouw bent, maar een seksueel amalgaam. Dat wist u natuurlijk nog niet.

Als je voorzichtig oppert dat hier wel eens sprake zou kunnen zijn van de kleren van de keizer, krijg je nooit argumenten te horen om het tegendeel aan te tonen. Maar de keizer is naakt. De gender-onderzoekers zijn na talloze jaren van onderzoek noch nooit met aantoonbare resultaten gekomen die hun hypothesen zouden kunnen ondersteunen. Ondertussen kijken we met verbazing naar de naakte keizer en bekleden hem met fictieve kleding en is er niemand die er iets van zegt. Het wachten is op het kind dat in al zijn eerlijkheid roept dat de keizer in zijn blootje loopt.

U als man weet toch wel dat uw penis een sociaal construct is dat u opgedrongen is door de dwangheteronormativiteit die u vertelt dat u man bent. Maar dat is niet zo; dit is slechts het uitvloeisel van een sociaal construct hetgeen een residu is van Platoons en Thomistisch denken dat ervan uitgaat dat er zoiets als een objectieve waarheid bestaat. Maar dat is niet zo. De enige waarheid is uw gevoel. Inmiddels weten we dat we  ons moeten bevrijden uit de biologische boeien die ons eeuwenlang geketend hebben en dat we zelf ons geslacht kunnen kiezen. U kunt kiezen uit een stuk of zestig varianten. Het is ook niet noodzakelijk om je lichaam te verminken. Je laat het gewoon zoals het is en kiest gewoon het gender waar je je op dat moment fijn bij voelt.

Ik noemde het hierboven reality satire. Reality, in de zin dat iedereen zich er mee bezig houdt, c.q. mee lastig gevallen wordt. Satire, in de zin dat het waanzin is. Dat ik het waanzin vind, komt waarschijnlijk door mijn opvoeding. Mijn moeder was geen feminist en ook al niet bi-seksueel . En ze heeft mij altijd als een jongen beschouwd. En ik mocht cowboy en indiaantje spelen. Inclusief revolver. Waarschijnlijk verklaart dat volgens de genderclub mijn witte-boze-man-mentaliteit. En mijn vader zorgde ervoor dat mijn moeder niet uit huis hoefde te werken en vooral huismoeder kon zijn. Dat beschouwde zij als een voorrecht. Ook dat nog. Hoe onderdrukkend, zal het gendergenootschap zeggen. Tegen deze achtergrond is het echter wel vreemd dat de vrouwenbeweging die aan de basis van de genderbeweging staat, zich altijd nadrukkelijk op haar biologische vrouwelijkheid beroept (‘vrouwenbeweging’ klinkt niet echt genderneutraal).

Dat men mij als schrijver van dit soort stukjes achterlijk, fundamentalistisch, anti-feministisch, intolerant, homofoob, biologistisch en meer van dergelijke fraaie termen toedicht, ach dat mag. Daar kan ik prima tegen. Maar ik hoor graag argumenten, maar die hoor ik nooit. Ik doe graag een beroep op de rede, dan kunnen we het er eens in alle rust met elkaar over hebben. Ik vermoed dat de overgrote meerderheid van de wereldbevolking de hele genderdiscussie een onzinnige discussie vindt. Maar kennelijk wordt het ons niet gegund er een andere mening op na te houden. Dan wordt ons ongevoeligheid toegedicht voor hen die werkelijk problemen ondervinden op dit vlak. Maar ondertussen wordt de meerderheid een minderheidsstandpunt opgedrongen. Ik blijf mij daartegen verzetten. Lezingen op universiteiten worden afgezegd na protest van genderactivisten omdat degene die de lezing zou verzorgen niet voldeed aan de diversiteitseisen van de activisten. Argumenten werden niet aangevoerd. Het overkwam Jordan Peterson. Hij weigerde mannen en vrouwen neutraal aan te spreken. Naar zijn argumenten werd niet gevraagd. Hoe on-academisch! Het toppunt is wat mij betreft de kwestie van docent lichamelijke opvoeding Robert Oppedisano, werkzaam op een school in Port Richey (Florida). Het is daar de normale gang van zaken dat na het gymmen een mannelijke leraar toezicht houdt bij de jongens bij het douchen, en een vrouw bij de meisjes. Op een dag komt er een meisje de jongenskleedkamer binnen die zegt dat ze zich identificeert als een jongen. Het meisje wilde de kleedkamer niet verlaten. De gymdocent heeft toen maar zelf het kleedlokaal verlaten. Hij meende dat het niet gepast was als hij aanwezig zou zijn bij het omkleden en douchen van een minderjarig meisje. En om die reden is hij ontslagen! Hij had het meisje immers niet geaccepteerd in haar ‘jongen’-zijn. Kortom, hier wordt een docent verplicht present te zijn bij een minderjarig naakt meisje! Hoe absurd wil je het hebben? Dat de jongens zich er ook buitengewoon ongemakkelijk bij voelden was ook al niet relevant. De genderterreur gaat extreem ver. En we staan erbij en kijken er naar. In naam van tolerantie gaat men uiterst intolerant om met degenen die er een andere mening op nahouden. Tolerantie betekende ooit het verdragen wat men sterk afkeurt. Nu wordt van een tolerant persoon verwacht dat hij zelfs geen gevoel van afkeuring heeft. Dat is iets heel anders.

De aanleiding voor mij om dit stukje te schrijven is overigens een andere. Vorig jaar heeft een vijftienjarige jongen zich van het leven beroofd. Ik kende hem redelijk goed. Een goeie jongen, wel heel erg onzeker. Hij meende dat hij wellicht in een verkeerd lichaam zat. Hij werd door een gendercoach (ik wist niet dat die bestonden) sterk aangemoedigd zich om te laten bouwen. Dat zou moedig zijn en ook gewaardeerd worden door zijn omgeving. Er zijn veel gesprekken met hem en ook zijn ouders gevoerd. Hij zou er ook een stuk zelfverzekerder van worden. Uiteindelijk heeft hij het gedaan. Daarna had hij te kampen met zware depressies. Hij voelde zich verminkt en geheel identiteitsloos. Op een gegeven moment kon hij het leven niet meer aan en benam zich van het leven. Zijn ouders hebben nooit meer iets van de “gendermaffia” zoals zij dat noemen gehoord. Niemand heeft ook maar enig medeleven betoond. Het paste kennelijk niet in hun straatje, of beter gezegd in hun zieke ideologie. Wat mij betreft zijn ze medeplichtig aan moord.

Ik ben fantastisch, want ik doe niks...

Je kunt geen held zijn zonder inspanning. Dat was altijd inherent aan heldhaftigheid: dat het je iets kost. Een heldhaftige reddingspoging gaat gepaard met het in gevaar brengen van jezelf. Maar bij de ecologische ethiek gelden andere normen: zo weinig mogelijk inspanning, vooral dingen níet doen. De ethische kwaliteit van menselijk handelen wordt afgemeten aan dingen die je vermijdt. De maatstaf is tegenwoordig je CO2-voetafdruk, de hoeveelheid koolstofdioxide die een mens uitstoot: je bent een beter mens naarmate je minder CO2 de wereld in helpt. Zoiets als een golfhandicap. De beste golfer is degene die de minste slagen nodig heeft. Bij bijna elke andere sport is het andersom: hoe meer je scoort, hoe beter je het doet. Maar de ecologie-moraal is die van de golfsport: de beste mens is degene die aan het eind van zijn leven het minste koolstofdioxide heeft geproduceerd. 500 dagen ademhalen is net zo erg als 319 liter diesel verbranden. Het is maar dat u het weet; ook helemaal niks doen levert een hoop ellende op. Maar goed, de ethisch meest hoogstaande mens is dus degene die de minste kilometers met zijn auto rijdt, het minste vlees eet, de kachel op de laagste stand zet, en ja, het minst ademt. Lang leven is niet goed voor het milieu.

Als het om ethiek gaat, wil de Bijbel ons nog wel eens van advies dienen. Hoe staat het daar met de koolstofdioxide? Men maakte zich toen nog niet druk over methaanuitstotende koeien en men zocht ook niet naar alternatieven voor strohalmen, maar je komt in het Nieuwe Testament wel een gezelschap tegen dat als hoogste norm had: niets doen. Met name op zaterdag. Farizeeën waren erg in hun nopjes over deze vondst. Niks doen en daarmee de hemel verdienen. Kom er maar op. Maar er was iemand die hen wees op de onzinnigheid van hun opvatting over ethiek. Toen Jezus een man met een verschrompelde hand zag, wilden Hij hem genezen. Maar het was sabbath, kortom, het was niet de bedoeling dat je iets deed, dus ook niet het verrichten van een wonder. Jezus stelde de simpele vraag: ‘wat doe je als je schaap in een kuil valt? Dan haal je dat arme beest er toch uit, ook al is het sabbath. En wat betekent nu een schaap vergeleken met een mens? Het is dus geoorloofd op sabbath goed te doen’. Vervolgens genas Hij de man. En wat deden deze volgens henzelf ethisch hoogstaande mannen? Ze besloten een plan te smeden om Jezus uit de weg te ruimen. Over ethiek gesproken. Uit dit voorval komt de kern van het conflict tot uiting. De Farizeeën volgen hun strenge regels van niets-doen (niet werken op sabbath, geen onreine spijzen eten, niet omgaan met onreine mensen te cetera), terwijl Jezus een positieve actieve houding voorstaat.

De boegbeelden van huidige ecologische ethiek vertonen veel gelijkenis met de huichelachtige Farizeeën, d.w.z. mooi weer spelen, maar het niet echt menen; niks doen en huichelen. Neem nou die Hollywoodsterren die in privé-vliegtuigen de wereld rondvliegen, maar wel in een elelctrische Tesla gaan rijden omwille van het milieu. Of Greta Thunberg die met een zeilboot naar een klimaatbijeenkomst gaat, maar niet met dit zeilschip terug naar huis vaart. Er waren vijf bemanningsleden nodig die met het vliegtuig naar de plek vlogen waar het schip zich bevond om er vervolgens mee naar huis te varen. Greta zelf ging met het vliegtuig naar huis. (hebben ze in Zweden trouwens geen schoolplichtambtenaren?).

Overal waar God ‘ja’ tegen zegt, zegt de duivel ‘nee’ tegen. Goethe verwoordde dit in zijn befaamde werk Faust. Daar laat hij Mephistopheles (de duivel) zeggen:

“Ich bin der Geist der stets verneint!Unde das mit Recht; denn alles was entstehtist werth daß es zu Grunde geht;Drum besser wär's daß nichts entstünde.So ist denn alles was ihr Sünde,Zerstörung, kurz das Böse nennt,Mein eigentliches Element.”

Het devies van de duivel is het eeuwige nee tegen het leven van iedere mens tegen wie de duivel zich in hoogmoed verzet. Want daar gaat het tenslotte om, de intrinsieke waardigheid van iedere mens. Daar verzet de duivel zich per definitie tegen. Het gaat immers om Gods schepping. In de ecologische ethiek wordt de waarde van de mens afgemeten aan hoeveel schade hij aanbrengt aan de natuur. Hoe minder, hoe beter, hoe hoogstaander. Tot nul reduceren gaat niet zolang je adem blijft halen. Het wordt gewaardeerd als je doodgaat. Dat mag cynisch en macaber klinken, maar zijn we daar zo ver van verwijderd? We zijn al zover dat je erop aangekeken wordt als je drie kinderen op de wereld hebt gezet. Extincties Rebellion Nederland heeft het motto van Faust omarmt: “Drum besser wär’s, dass nichts entstünde”.

Ja, het is goed je een en ander te ontzeggen. De vastentijd is daarvoor de tijd bij uitstek. Matigheid is een christelijke deugd. Bijdragen aan een verantwoorde ecologie is een christelijke plicht. Maar zoals zo vaak eten hebben revoluties de neiging hun eigen kinderen op te eten. De leuze van de Franse Revolutie ‘vrijheid, gelijkheid en broederschap’ ontaardde in lynchpartijen. De communistische heilstaat leidde tot de grootste volkerenmoorden die de geschiedenis kent. De sharia bracht niet de heilstaat voor allen, maar de hel voor velen. Jezus hief het gebod om de sabbath te onderhouden niet op, maar stelde er het gebod van de naastenliefde tegenover. Het is niet het een of het ander. Het is zoals altijd in de Kerk het een èn het ander. Jezus noemt hen die alle zelf ontworpen voorschriften in acht nemen, maar geen oog hebben voor barmhartigheid huichelaars. Je bent geen goed mens, laat staan een held, omdat je in een hybride auto rijdt of met een zeilboot naar een milieucongres vaart. De echte helden zijn nog steeds degenen die goed doen, louter omdat het goed is zonder enig eigenbelang, en daarbij hun linkerhand niet laten weten wat hun rechter doet.

Christenfobie

Christenfobie

Terwijl de Katholieke Kerk een groot voorstander is van vrijheid van religie, zijn christenen zelf de meest vervolgde bevolkingsgroep ter wereld. Merkwaardigerwijs is daar in de media nauwelijks aandacht voor. Dat is vreemd als je bedenkt dat de media (terecht) wel royaal aandacht heeft voor antisemitisme, vervolgde moslims, rassendiscriminatie en homohaat. Om een of andere reden lijkt het wel alsof men selectief verontwaardigd is als het gaat om schending van de meest fundamentele mensenrechten. Er zijn vandaag de dag oneindig meer slachtoffers van christenvervolging dan ten tijde van keizer Nero. En dat zegt wat. Elke tien minuten van elke dag valt er een martelaar te betreuren. Eén op de tien christenen - dat zijn er dus zo’n 220.000 - loopt dagelijks gevaar!

Kennelijk denkt de Westerse pers er gewoon niet aan dat christenen massaal vervolgd worden. Wellicht komt dat omdat men gewend is dat christenen in het Westen een meerderheid vormen en zich om die reden niet kunnen indenken dat christenen aan extreem geweld onderhevig zijn. Maar in de meeste delen van de wereld vormen zij een bedreigde minderheid.  Wereldwijd worden christenen gemarteld en gedood en het Westen doet alsof het niet bestaat. Overigens niet alleen door moslimextremisten. In landen als Pakistan en China komt het gevaar van de Staat. In Irak vindt genocide plaats: van de anderhalf miljoen christenen die er nog waren in 2003 zijn er nu nog 220.000 over. In 2014 koloniseerde IS Noord-Irak en voerde etnische zuiveringen door. Hierover vernam je weinig in het nieuws, althans niet van het feit dat de slachtoffers veelal christenen waren, alleen maar omdàt het christenen waren.

De Westerse media negeren deze stille schreeuw om aandacht. Het gaat hier niet om politiek. Het is geen links of rechts issue, nee, het gaat om mensen die arm zijn, in de vuurlinie staan, die niet om politieke redenen gemarteld vermoord worden, maar omdat ze trouw willen blijven aan hun geloof. Genoeg! Genoeg! Waarom interesseert het jullie niet?! Waarom zijn jullie zo selectief in je verontwaardiging?!

Ondertussen waart er in Westerse wereld een ander spook rond. Kenden de Verenigde Staten  destijds het McCarthyisme dat de vrijheid bedreigde door alles wat naar communisme riekte verdacht te maken. Velen raakten door de beschuldigingen hun werk kwijt, zodat hun carrière werd verwoest, en sommigen werden zelfs gevangengezet. Momenteel heerst een nieuw McCarthyisme. De onderwerpen Maoïsme, Trozkisme en andere varianten van communisme zijn vervangen door identiteit, gender en huwelijksvarianten. Het is onbespreekbaar en wie zich ertegen verzet wordt onmiddellijk beschuldigd van hatespeech. Discussie is niet mogelijk als terstond de discriminatiekaart wordt getrokken. In het Westen zijn de christenen inmiddels ook een minderheidsgroep geworden. Zij is de enige minderheidsgroep die er zich niet op mag beroepen dat zij gediscrimineerd wordt. We kunnen stellen dat er naast islamfobie nu ook sprake is van christenfobie.

verschenen op Kn.nl

Zijn de koeien gek of wij?

Zijn de koeien gek of wij?

Ik schijn niet de allergrootste fan van paus Franciscus te zijn. Ik ben inderdaad niet echt blij met Amoris Laetitia, met zijn hommage aan Pachamama, met de rücksichtlose ontmanteling van het JP II Instituut en met zijn vriendjespolitiek. Maar ere wie ere toekomt. Zijn overweging bij Urbi et Orbi was indrukwekkend. En zijn obeservatie van het Coronavirus onlangs in een interview met een Spaanse journalist (zie: Breitbart) snijdt hout.

Op de vraag of het Coronavirus een wraakactie van de natuur is op de mensheid, antwoordde de paus dat de natuur om aandacht schreeuwt: “Er is een gezegde dat luidt: ‘God vergeeft altijd, mensen vergeven soms, de natuur vergeeft nooit: aardbevingen, overstromingen, de natuur laat zich horen opdat wij meer aandacht aan haar zouden besteden’ “.

Is het virus een wraakactie van de natuur? Ik zou het niet weten. Wat ik wel weet, is dat marktpartijen zoals we die in China tegenkomen geen onwaarschijnlijke bron zijn van pandemieën. Levende dieren van allerlei verschillende soorten worden daar ter plekke afgemaakt, het bloed van het ene dier vloeit samen met dat van het andere beest, bacillen en bacteriën van vogels, koeien, varkens en honden vermengen zich (een soort Tinder, maar dan voor virussen). Een serieus blad als Smithsonian waarschuwde drie jaar geleden al dat China de ground zero zou kunnen worden toekomstige pandemieën, dankzij de Chinese praktijken met dieren.

Maar het gaat er niet alleen in China zo aan toe. In 1990 waarschuwde James Goldsmith in zijn boek The Trap al voor de praktijken van Britse boeren, die van koeien een soort kannibalen maken door koeien afval van geslachte koeien - waaronder beenmerg en hersenen - te voeren om kosten van proteïne uit te sparen. Goldsmith waarschuwde dat dit zou kunnen leiden tot merkwaardige ziekten zoals de hersenaandoening Kuru. Goldsmith werd voor paniekzaaier uitgemaakt, totdat de Gekke Koeienziekte uitbrak. Onderzoek wees inderdaad uit dat het eten van koeienhersenen door koeien de oorzaak was.

De vraag is of wij verstandiger te werk gaan. Dankzij bijvoorbeeld subsidie op graan, zijn we enorme bergen graan gaan produceren. Het maakte niet uit of er vraag en afzet was, je kreeg toch wel je geld overgemaakt. Hadden we dat al niet eerder meegemaakt met boter en melk? Maar nu werd het overtollige niet doorgedraaid, maar aan koeien te eten gegeven. Zoals we weten zijn koeien geschapen om gras te eten. Ze werden dus ziek en om dat tegen te gaan vermengen we het graan met antibiotica die koeien weerbaar maken tegen bacteriën die ze dankzij het eten van graan ziek maken. Op dezelfde manier mishandelen we varkens, die zoals bekend genetisch dicht bij de mens staan. Dat de Varkenspest overdraagbaar bleek op mensen hoeft niet echt te verbazen.

Is de Corona pandemie an Act of God omdat wij sollen met Zijn schepping? Volgens mij doen wij het onszelf aan. Als je de gebruiksaanwijzingen van een fabrikant niet opvolgt moet je dat zelf weten. Maar waarschijnlijk overleeft je product het niet. Of jijzelf niet. Als je de gebruiksaanwijzing van de Schepper van de natuur negeert, gaat ook dat naar de bliksem. En wij ook. Geef God niet de schuld voor wat we zelf doen.

Job

Job

Ik heb mijn middelbare schoolleeftijd doorgebracht op de Rijksscholengemeenschap Koning Willem II (op een niet-katholieke, maar openbare school; ik had brave katholieke ouders, vandaar). Ik heb dat als een aangename periode ervaren. Mijn maat Job had de pech op een katholieke school te belanden waar hippies, gesjeesde nonnen en uitgetreden priesters het vak Levensbeschouwing voor hun rekening namen. Zij leerden de katholieke jeugd de kerkelijke leer over seksualiteit, de maagdelijkheid van Maria, de verrijzenis van Jezus en de onfeilbaarheid van de paus te verwerpen. Tussen het vertonen van wervingsfilmpjes voor de Sandinisten, lofprijzingen aan het adres van Che Guevara en het afdoen van paus Johannes Paulus II als een aftandse Poolse loodgieter, kreeg Job te horen dat het kerkelijk standpunt wat betreft anticonceptie toch echt misdadig is in een overbevolkte wereld. Maar Job is een bijzondere jongen. Hij was weliswaar niet praktiserend katholiek, maar had wel een gezond verstand. Job - toen 16 jaar - had zo zijn bedenkingen tegen deze gang van zaken en schreef zijn beklag in een kort briefje aan de directeur van zijn school. Dat briefje ging van de directeur naar de bisschop en vervolgens van de bisschop naar de nuntius. En Job werd ontboden op de kamer van de directeur. Daar zat hij dan. In zijn eentje tegenover de directeur, alle drie de docenten Levensbeschouwing van school en ook nog eens meneer pastoor die opgetrommeld was door de schoolleiding. Voor de gelegenheid had hij zelfs een boordje omgedaan. De directeur zette zijn meest zalvende gezicht op en zei: “Job, als je zo ongelukkig bent met onze manier van lesgeven, zou je dan niet eens overwegen om naar een andere school te gaan. Je bent toch bevriend met Rob. Die zit op de Willem II. Het schijnt hem en zijn ouders daar goed te bevallen”. Job keek de directeur minzaam aan en zei: “Als jullie zo ongelukkig zijn met de inhoud van het katholieke geloof, zouden jullie dan niet eens overwegen om ander werk te zoeken?” Toen viel er een ongemakkelijke stilte. Sindsdien is Job mijn held.,

Het was een beetje een Jeanne d’Arc- momentje. De 16-jarige Jeanne d’Arc had ook flinke tegenwerking te verduren van haar medechristenen, gewoon door de waarheid te zeggen. Maar onder aanvoering van dit ongeletterde herderinnetje werden de Engelsen het land uit gedreven. Toen ze gedwongen werd in haar eentje haar standpunten te verdedigen op de theologische faculteit van de Parijse universiteit tegenover het gehele peloton theologieprofessoren, hield ze simpelweg vast aan de katholieke standpunten. Trouwens, ook in onze dagen bemerk ik dat her en der pastorale krachten (met een officiële zending van bisschoppen) in parochies meningen ventileren die geenszins stroken met hetgeen de Kerk van hen vraagt. Arme kinderen die dit moeten aanhoren. Ik hoop dat er ergens een Job tussen zit.

Animal Farm

Animal Farm

“Als vrijheid werkelijk iets betekent, is het wel het recht om mensen dingen te vertellen die ze niet willen horen”, aldus George Orwell. In 1945 verscheen Animal Farm. Een fabel over dieren die de macht op een boerderij overnamen. Maar de gehoopte vrijheid bleef uit: de varkens vestigden een schrikbewind. Alle dieren zijn immers gelijk, maar sommigen zijn gelijker dan anderen.

In onze tijd is het niet veel anders.  De afwijzing van een meer dan tweeduizend jaar bestaande wijze van denken over mens en maatschappij, die berust op de grondgedachte dat er een menselijke natuur bestaat en dat ook de samenleving berust op een natuurlijke ordening heeft geleid tot het grote euvel van onze tijd: het relativisme. Resultaat is ook hier dat vrijheid tanende is. Alle mensen zijn gelijk, maar sommigen zijn gelijker dan anderen. Je ziet altijd dat de leemte die door het wegvallen van universele waarden ontstaat opgevuld wordt met andere waarden die vervolgens verabsoluteerd worden zoals tolerantie, gendergelijkheid, milieu. Deze waarden worden niet gepresenteerd als richtlijnen, maar worden met religieus fanatisme afgekondigd als de nieuwe moraliteit, nieuw goed en kwaad waarvan men eist dat iedereen het omarmt. De nieuwe intolerantie kent zo haar eigen dogma’s.

De nieuwe intolerantie wordt gerechtvaardigd door het principe van ‘de meeste stemmen gelden’, hetgeen praktisch gezien neerkomt op willekeur. De in 2014 (wat mij betreft terecht) verboden pedopartij Martijn houdt er dezelfde principes op na als D66-senator Brongersma in de jaren ’70. Wat toen tamelijk breed geaccepteerd werd, wordt nu volstrekt verwerpelijk geacht. Dezelfde voorstemmers van destijds, zijn nu de tegenstemmers. Gelukkig het kind dat niet in de jaren ’70 opgroeide. Relativisme betekent gewoon dat je niets echt goed of slecht kunt noemen. Er bestaat geen intrinsiek kwaad. Wat goed is, is simpelweg hetgeen ik goed vind. 

Dat is beangstigend. Als er geen waarden bestaan die uitstijgen boven de inzichten van de machthebbers van het moment, betekent dit uiteindelijk het einde van democratie en vrijheid. We hebben een nieuwe Animal Farm gecreëerd. Ondertussen zijn de relativisten in een merkwaardig spagaat beland. Enerzijds proclameren zij ‘ieder zijn eigen waarheid’. Anderzijds houden zij vast aan een aantal normen die volgens hen voor iedereen gelden (en dus absoluut zijn).

Omdat de meerderheid uiteindelijk altijd gelijk krijgt, denkt de meerderheid dat ze ook altijd gelijk heeft. Maar juist de onderdrukking van die reflex en de omgang met minderheden vormen de democratische lakmoesproef. De minderheid moet ook in vrijheid kunnen leven. Destijds werd de katholieke minderheid het zwijgen opgelegd door de protestantse meerderheid en diende men zijn toevlucht te zoeken tot schuilkerken. In onze tijd is het de christelijke minderheid die geen gelijke rechten wordt gegund door de islamitische meerderheid zoals bijvoorbeeld in Pakistan. Job Cohen kon zich in 2000 toen het homohuwelijk zijn intrede deed, nog wel de gewetensbezwaren van een minderheid voorstellen. Zo ook Femke Halsema die van mening was dat ruimhartig omgegaan moet worden met ambtenaren die principiële of religieuze bezwaren hebben tegen het homohuwelijk. Dat is nu juist tolerantie: dat je andersdenkenden respecteert. Inmiddels is er van onze geroemde tolerantie weinig meer over. Een ambtenaar met gewetensbezwaren heet nu een weigerambtenaar en krijgt ontslag. Hetzelfde lot wacht een arts die aangeeft niet bereid te zijn een kind in de moederschoot te ontmantelen. Een schooldirecteur die meent niet te moeten zwichten voor een verzoek om genderneutrale toiletten omdat naar zijn mening het geslacht geen keuze is maar een feitelijk gegeven kan ook op zoek naar een andere baan. Sportclubs die toestaan dat een jongen die meent een meisje te zijn en om die reden meent bij de meisjes te mogen douchen, zijn stapelgek.   Maar die mening mag ik niet hebben. En de meisjes die dit ook maar niks vinden moeten hun mond houden; hun mening is niet relevant. Het duurt niet lang meer dat de politieke correctheid zal voorstellen orthodoxe christenen en andere gezond-verstand-lieden naar een soort HALT-kamp voor volwassenen te sturen.

John Locke meende stellig dat het mogelijk en goed is ongemakkelijke meningen te tolereren en te bekritiseren. De woordvoerders van het intolerantiekamp prefereren daarentegen onwillige meningen uit te roeien, en zichzelf daardoor de moeite van het debat te besparen. Onze cultuur promoot het gevoel van eigenwaarde als het belangrijkst denkbare in de wereld en maakt van elke individu een godje, die zware sancties eist voor iedereen die hun levenswijze bevraagt, met als eindresultaat een kille intolerantie die de vrijheid van mening ernstig bedreigt. We spreken niet meer met elkaar, maar willen letterlijk mensen van gedachten doen veranderen. Je zou denken dat mensen die in de jaren ’60 zo hun mond vol hadden over tolerantie en vrijheid (en dus ook die van andersdenkenden) geen bezwaar zouden hebben tegen een bakker die liever geen taart maakt met twee bruidegommen. Maar nee hoor, er ontstaat grote verontwaardiging. Je roept heel hard ‘discriminatie’ en daarmee is de discussie beëindigd voordat deze begonnen is. Natuurlijk waren er genoeg bakkers te vinden die wel zo’n taart wilden fabriceren, maar dat was niet genoeg: iedereen moet zich conformeren.

Het maakt duidelijk dat de hedendaagse seculiere cultuur een sterk dogmatisch en totalitair karakter heeft. Als je een ‘verkeerd’ idee hebt over het huwelijk of gender mag je daar niet naar handelen. Exit vrijheid van godsdienst, exit vrijheid van meningsuiting. Ik ben een democraat. Als de meerderheid voor een homohuwelijk is, dan moet dat er maar komen. Ik behoud mij wel graag het recht voor hierin een minderheidsstandpunt in te mogen nemen. Dat wordt mij kennelijk niet gegund. Gelukkig hebben we Johan Derksen nog. Deze ultieme verdediger van de ultieme vrijheid van meningsuiting – vandaar mijn grote sympathie voor deze ongelikte beer - zegt hier af en toe heel aardige dingen over.

+Rob Mutsaerts